Ortaklığın Giderilmesi (İzale-i Şuyu) Davası | 2026 Güncel Uygulama

Ortaklığın giderilmesi (izale-i şuyu) davası, paylı mülkiyet veya elbirliği mülkiyetine konu taşınır/taşınmaz mallarda paydaşlar arasındaki birlikte mülkiyet ilişkisini sona erdirerek ferdî mülkiyete geçişi sağlar. Yargıtay bu davaları, “İki taraflı ve tarafları için benzer sonuçlar doğuran” davalar olarak tanımlar; yani klasik anlamda “kazanan-kaybeden” mantığından ziyade, ortaklığın sona erdirilmesi hedeflenir.

Bu davada mahkemenin temel tercih sırası şudur:

Aynen taksim (fiilî bölüşüm) mümkünse taşınmaz/paylar bölünür.

Bölünme “durum ve koşullara uygun değilse” veya taşınmaz önemli değer kaybına uğramadan bölünemiyorsa, mahkeme açık artırmayla satış yoluna gider. Satışın paydaşlar arasında artırmayla yapılması ise kural olarak tüm paydaşların rızasına bağlıdır. Bu çerçeve, Yargıtay kararlarında da açıkça vurgulanmaktadır.

Dava açılırken en kritik usul kuralı: Bütün paydaşların davada yer alması zorunludur. Eksik hasım, uygulamada en sık bozma/uzama sebebidir. Paydaşlardan biri ölmüşse, mirasçılık belgesine göre mirasçıların davaya dahil edilmesi gerekir.

Satış kararı verilecekse, hüküm fıkrasında satışın nasıl yapılacağı ve satış bedelinin nasıl paylaştırılacağı açıkça gösterilmelidir. Yargıtay, ayrıca yargılama giderleri/harç/vekalet ücretinin de çoğu durumda pay oranlarına göre paydaşlara yükletilmesi gerektiğini hatırlatır.

Taşınmaz üzerinde bina, ağaç vb. muhdesat varsa genel ilke bunların arzla birlikte satılmasıdır. Ancak muhdesatın kime ait olduğu konusunda uyuşmazlık çıkarsa ve bazı paydaşlar hak iddia ediyorsa, mahkeme ilgili paydaşa görevli mahkemede dava açması için süre verebilir; aksi halde satış aşaması muhdesat tartışması nedeniyle kilitlenebilir.

 İzale-i şuyu davalarının sonucu, çoğu zaman “haklılık”tan çok doğru yöntem (aynen taksim mi satış mı), doğru taraf teşkili, muhdesatın yönetimi ve satış/bedel paylaşımı hükmünün eksiksiz kurulması ile belirlenir. Avukat Orkun Bölenler Edirne

"Bu makale akademik/bilgi verme amaçlı olup, somut olaylara göre hukuki sonuçlar değişkenlik gösterebilir. Hak kaybına uğramamak için bir avukatla doğrudan iletişime geçilmesi önerilir."