Boşanmada Maddi ve Manevî Tazminat (TMK m.174) | 2026 Güncel Uygulama

Boşanmanın eşler bakımından en önemli mali sonuçlarından biri maddî ve manevî tazminat talepleridir. Türk Medenî Kanunu’na göre tazminat, “her boşanmada otomatik” verilen bir kalem değildir; kusur, zarar ve nedensellik gibi şartların birlikte değerlendirilmesi gerekir (TMK m.174).

1) Maddî tazminat (TMK m.174/1) ne zaman istenir?

Maddî tazminat, boşanma nedeniyle mevcut veya beklenen menfaatleri zedelenen eşin, kusursuz veya daha az kusurlu olması şartıyla, kusurlu eşten talep edebileceği parasal giderimdir (TMK m.174/1). Yargıtay/HGK kararlarında; maddi tazminat için yalnız kusur yetmez, ayrıca:

Zarar (menfaat kaybı),

Boşanma ile zarar arasında nedensellik bağı,

Hukuka aykırılık değerlendirmesi aranır. Boşanma dışındaki başka sebeplerden kaynaklı kayıplar, maddî tazminat kapsamına girmez.

2) Manevî tazminat (TMK m.174/2) ne zaman istenir?

Manevî tazminat, boşanmaya sebep olan olaylar yüzünden kişilik hakkı saldırıya uğrayan eşin, kusurlu eşten talep edebileceği “uygun miktarda para”dır (TMK m.174/2). Burada da talep edenin kusursuz veya daha az kusurlu olması aranır. Hakaret, şiddet, ağır onur kırıcı davranışlar, sadakat yükümlülüğüne ağır aykırılıklar gibi olgular somut dosyada kişilik hakkı ihlali tartışmasını doğurur.

3) Miktar nasıl belirlenir? (2026 pratiği)

Mahkeme; tarafların kusur derecesi, ekonomik-sosyal durumları, eylemin ağırlığı, paranın alım gücü ve hakkaniyeti birlikte değerlendirir. Manevî tazminat, takdirî bir kalemdir; irat (taksitli düzenli ödeme) şeklinde kararlaştırılamaz (TMK m.176/2). Maddî tazminat ise toptan veya irat şeklinde ödenebilir (TMK m.176/1).

4)  Kusur kimdeyse tazminat dengesi de ona göre kurulur

Tam kusurlu eşin tazminat talebi reddedilir; az kusurlu eş lehine tazminata hükmedilebilir. 2. Hukuk Dairesi kararlarında bu ilke net biçimde uygulanır. Avukat Orkun Bölenler Edirne

"Bu makale akademik/bilgi verme amaçlı olup, somut olaylara göre hukuki sonuçlar değişkenlik gösterebilir. Hak kaybına uğramamak için bir avukatla doğrudan iletişime geçilmesi önerilir."