Fazla Mesai ve Yıllık İzin Ücretleri | 2026 Güncel (İşçi-İşveren Uygulaması)

Çalışma yaşamında en sık uyuşmazlık doğuran iki kalem fazla mesai (fazla çalışma) ve yıllık izin ücreti alacaklarıdır. 2026 itibarıyla her iki başlıkta da ana sorun, hakkın varlığından çok ispat ve doğru hesaplamadır.

1) Fazla mesai nedir, nasıl hesaplanır?

Fazla çalışma, kural olarak haftalık 45 saati aşan çalışmalardır. Denkleştirme uygulanan dönemlerde bazı haftalar 45 saatin üzerinde çalışma olsa bile, ortalama haftalık süre 45’i aşmıyorsa fazla çalışma sayılmayabilir. Yargıtay/HGK içtihadı bu ayrımı sürekli vurgular.

2) İspat yükü kimde?

Fazla mesaiyi iddia eden işçi çalıştığını ispatlamalıdır.

Buna karşılık yıllık iznin kullandırıldığını işveren imzalı izin defteri/izin kayıt belgesi veya eşdeğer yazılı delille ispatlamalıdır. Uygulamada bordro imzaları, puantaj, giriş-çıkış kayıtları, kart basma logları ve tanık beyanları kritik rol oynar.

3) Yıllık izin ücreti nasıl ödenir?

İşveren, işçi izne çıkmadan önce yıllık izin dönemine ait ücreti peşin veya avans ödemek zorundadır (İK m.57). Ayrıca yıllık izne denk gelen hafta tatili ve ulusal bayram-genel tatil ücretleri izin ücretinden bağımsız olarak ayrıca ödenir (İK m.57).

Yıllık ücretli izin, kural olarak bölünemez; ancak tarafların anlaşmasıyla bir bölümü 10 günden az olmamak üzere parçalar halinde kullanılabilir. İzin gün hesabında, izne rastlayan hafta tatili/UBGT günleri izin süresinden sayılmaz. İşveren izin kayıt belgesi tutmak zorundadır (Yıllık Ücretli İzin Yönetmeliği m.6).

İş sözleşmesi sona erdiğinde, kullanılmayan yıllık izinler “izin hakkı” olmaktan çıkar ve izin ücreti alacağına dönüşür. Bu ücret, fesih tarihindeki ücret üzerinden ödenir ve zamanaşımı fesih tarihinden itibaren başlar (İK m.59). Avukat Orkun Bölenler Edirne

"Bu makale akademik/bilgi verme amaçlı olup, somut olaylara göre hukuki sonuçlar değişkenlik gösterebilir. Hak kaybına uğramamak için bir avukatla doğrudan iletişime geçilmesi önerilir."