İş Kazası Tazminatı ve Kusur Oranları | 2026 Güncel

İş kazası tazminatı, iş kazası sonucu yaralanan işçinin (veya ölüm halinde hak sahiplerinin) işverenden ve/veya sorumlulardan talep edebileceği maddi ve manevi tazminatı ifade eder. Ön koşul, olayın 5510 sayılı Kanun m.13 kapsamına giren bir iş kazası olmasıdır. İşverenin ayrıca kazayı kolluğa derhal, SGK’ya ise kural olarak 3 iş günü içinde bildirmesi gerekir (5510 m.13). Bildirim yapılmaması, SGK’nın yaptığı bazı ödemelerin işverene rücu edilmesi riskini artırır (5510 m.21).

1) Hangi tazminatlar istenebilir?

Bedensel zarar halinde maddi tazminat kalemleri TBK m.54’te sayılır: tedavi giderleri, kazanç kaybı, çalışma gücü kaybı ve ekonomik geleceğin sarsılması. Manevi tazminat ise bedensel bütünlüğün zedelenmesi veya ölüm halinde (yakınlar dahil) TBK m.56’ya göre talep edilebilir.

2) Kusur oranı neden kritik?

İş kazası davalarında kusur oranı, hem maddi tazminat hesabını hem de manevi tazminatın takdirini doğrudan etkiler. İşçinin kendi kusuru varsa, maddi tazminatta genellikle kusur indirimi yapılır; manevi tazminatta da kusur, hâkimin takdirinde önemli bir parametredir. Yargıtay, kusur aidiyeti/oranının “tereddüde yer vermeyecek şekilde” netleştirilmesini; farklı raporlar varsa çelişkinin giderilmesini ister.

3) Kusur nasıl belirlenir? (2026 uygulaması)

Kusur tespiti; iş kazasının oluş şekli, ihlal edilen iş sağlığı ve güvenliği kuralları, eğitim ve gözetim eksikleri, risk değerlendirmesi, ekipman/KKD sağlanması gibi unsurlar üzerinden yapılır. İşverenin genel yükümlülükleri 6331 sayılı Kanun m.4’te açıkça düzenlenmiştir. İşveren tüm önlemleri almışsa “kaçınılmazlık” ilkesi gündeme gelebilir; ancak alınması gereken bir önlem yoksa kaçınılmazlıktan söz edilemez (5510 m.21).

4) SGK ödemesi ve “çifte ödeme” meselesi

İş kazasında SGK; geçici iş göremezlik ödeneği, sürekli iş göremezlik geliri gibi sosyal sigorta yardımları yapabilir. Bu, işverenin özel hukuk tazminat sorumluluğunu otomatik kaldırmaz; ancak hesaplamada SGK’nın bağladığı gelirler/ödemeler ile işveren tazminatı arasında mahsup/denge tartışmaları doğabilir. Ayrıca SGK, kusurlu işverene 5510 m.21 uyarınca rücu edebilir. Avukat Orkun Bölenler Edirne

"Bu makale akademik/bilgi verme amaçlı olup, somut olaylara göre hukuki sonuçlar değişkenlik gösterebilir. Hak kaybına uğramamak için bir avukatla doğrudan iletişime geçilmesi önerilir."